Занабазар ба түүний урлагийн сургууль: Оточ Манла монгол хүрэл урлалд
Лам, уран барималч, бичиг зохиогч Занабазар Монголд таних хүрэл урлалын хэв маягийг өвлүүлсэн бөгөөд Оточ Манла бурхан ч үүнд байр сууриа эзэлдэг.
Занабазар (1635–1723) бол халх монголчуудын шашны тэргүүн, анхдугаар Жавзандамба хутагт юм. Улаанбаатар дахь түүний нэрэмжит Дүрслэх урлагийн музей түүнийг уран барималч, хэл шинжээч, гэгээрүүлэгч байсныг сануулдаг.
Тал нутаг ба Төвдийн хооронд
1639 онд бага насандаа өргөмжлөгдсөн тэрээр 1650 орчим Төвдөд очиж, тавдугаар Далай лам, Бээрэн богдод бараалхжээ. Буцаж ирээд урлан бүтээх газар, хийд байгуулж, 1686 онд Соёмбо үсгийг зохиосон.
Хүрэл урлалын хэв маяг
Занабазар буюу түүний сургуульд хамаатуулдаг алтадсан хүрэл бурхдыг өргөн мөр, нарийн бэлхүүс, амгалан царай, давхар дэлбээт өндөр бадмаар нь танина. Монголын урчууд, улмаар XVIII–XIX зуунд Өвөр Монголын Долоннуурын урчууд энэ загварыг үргэлжлүүлжээ.
Энэ хэв маяг дахь Оточ Манла
Оточ Манла дүрслэлээ хадгалдаг: залран суугаа, зүүн мутартаа бадар аяга, баруун мутартаа арур мөчир барьсан. Энэ хуудасны зурагт XVIII–XIX зууны Долоннуурын алтадсан хүрэл Манла бурхан бий. Мөн Монгол ба Буриад хуудсыг үзнэ үү.
Тодорхойгүй зүйлс
Занабазарын өөрийн гараар бүтээсэн нь цөөн тул «хэв маяг», «сургууль» хэмээн болгоомжтой нэрлэдэг. Урлалын газруудын он цаг ихэвчлэн ойролцоо.
Эх сурвалж
- Fine Arts Zanabazar Museum, en.zanabazarmuseum.mn
- Wikipedia, Zanabazar
- N. Tsultem, Mongolian Sculpture, 1989
- Wikimedia Commons, Bhaishajyaguru, Dolonnor (Museum Middle Urals)
Lapis үнэ төлбөргүй, сурталчилгаагүй. Та түүний арчилгааг дэмжиж болно.